وهابیون و اخوان المسلمین

دو رقیب درعربستان سعودی

راشیا تودی ترجمه رضا نافعی

محمد بن سلمان ولیعهد عربستان سعودی  در گفتگو با روزنامه واشنگتن پست گفت که در طی جنگ سرد همپیمانهای غربی از عربستان سعودی  خواستند که برای پیشگیری از نفوذ شوروی در کشورهای مسلمان    در مساجد و مدارس اسلامی   کشورهای دیگر سرمایه گذاری کند .  

طلحا عبدالرزاق کارشناس امورامنیتی و راهبردی در دانشگاه انگلیسی ” اِکستر” در  گفتگو با راشیا تودی تاکید کرد که  ” وهابیگری ”  در تاملات راهبردی آن زمان، هم مطلوب عربستان سعودی بود و هم غربی ها. عبد الرزاق گفت: آنچه اصطلاحا وهابیگرائی خوانده می شود، برغم برخی از تعالیم رادیکالش،  یک ایده ئولوژی سیاسی است که مخالف حضور فعال روحانیت در سیاست است.  وهابیگری مردم  را   به توجه عمیق به ذات باری و به دوری از سیاست دعوت و تشویق می کند.

از آنجا که  تلاش برای رسیدن به مدارج مطلوب الهی تلاشی است بی پایان، تصور وهابی ها این بود که  علاقه مردم به سیاست علاقه ای پایدار نیست و مردم از سیاست خسته خواهند شد. در نهایت هر فعالیت سیاسی  در اسلام بعنوان یک ” شورش”، یک گناه بزرگ، محکوم خواهد شد. از این منظر “وهابیگری” وسیله ایست عالی برای کنترل توده های مردم در کشورهای اسلامی. عبدالرزاق که کارشناس امور امنیتی است با تاکید یادآور شد که وهابیگری با  سلفی گری  کلاسیک یکی نیست.

عبدالرزاق گفت البته از منظر قدرت های غربی وهابیگری صادراتی عربستان امری مثبت بود، به این دلیل ساده که  پیروان ایده ئولوژی های اسلامی دیگر مانند اخوان المسلمین از فعالیتهائی که علیه رژیم های مورد حمایت غرب صورت می گرفت فعالانه حمایت می کردند.

عبد الرزاق ، کارشناس انگلیسی-عراقی امور امنیتی در پاسخ به این پرسش که حمایت غرب از این جهان بینی   بسیار محافظه کارانه تا چه حد  است گفت:

از این منظر بسیار محتمل است که وهابیگری برغم خصلت اشکارا ضد دموکراتیک خود مورد حمایت باشد. امروز دیگر برای اغلب ناظران سیاسی روشن است که غرب علاقه ای به استقرار دموکراسی در  جهان اسلامی ندارد.  بن سلمان از جمله گفته است که اینک هزینه این کار را عمدتا ” بنیاد های” سعودی تامین می کنند  نه دولت عربستان.

گفتگوی 75 دقیقه ای ولیعهد با واشنگتن پست در 22 مارس، آخرین روز سفر او به واشنگتن، صورت گرفت.

موضوع دیگری که  مورد بحث قرار گرفت  این دعوی رسانه های امریکا در گذشته  بود که بن سلمان ادعا کرده است ” یارد کوشنر” مشاور برجسته کاخ سفید  ” در جیب اوست” وبه این وسیله   در سیاست کاخ سفید اعمال نفوذ می کند.

بن سلمان این خبر را تکذیب می کند که با کوشنر – که داماد دونالد ترامپ است-  در ماه اکتبر در ریاض دیدار کرده و گویا در این دیدار کوشنر به او چراغ سبز نشان داده که با شدت تمام دست به مبارزه با فساد در کشور بزند که به دستگیری بسیاری از شاهزادگان در عربستان انجامید. آنطور که بن سلمان می گوید دستگیری ها یک مسئله داخلی بوده که از سالها پیش در دست تدارک بوده است. وی گفت ” این دیوانگی محض است” که او با  کوشنر به مبادله اطلاعات محرمانه بپردازد یا  در صدد براید با استفاده از او علائق عربستان را در دستگاه حکومتی ترامپ به پیش براند. بن سلمان اظهار داشت که مناسبات او در محدوده مناسبات دولتی قرار دارد  ولی در عین حال اذعان کرد که او و کوشنر ” بعنوان دوست با یکدیگر همکاری می کنند، یعنی  مناسباتشان فراتر از فقط همکاری  دو همکار است“.

Advertisements