مولانا فضل الرحمن، رهبر جماعت اسلامي پاکستان در گفتگو با رسانه ها گفته است که پاليسي خارجي ما بسيار ضعيف است و هميشه بيگانه‌گان پاکستان را در جنگ هاي نيابتي وسيله قرار داده اند.

رهبر جماعت اسلامي پاکستان همچنان بيان داشت که يک پاکستان مستحکم براي همسايه گان و تمام دنيا مفيد خواهد بود، مگر دولتمردان، هميشه پاکستان را به آماجگاه جنگ هاي نيابتي مبدل ساخته اند.

او همچنان تأکيد کرد که پاکستان دشمن هيچ کشوري نيست، اما در عين حال غلامي هيچ کشوري را قبول نخواهد کرد.

گرچند مولانا فضل الرحمن از هيچ کشوري به عنوان پاکستان در جنگ هاي نيابتي ياد آوري نکرد، اما تحليلگران به اين باور اند که اشارة آ فضل الرحمن نزديکي روز افزون روسيه با پاکستان در مسألة حمايت از طالبان است.

در سال هاي اخير دولت روسيه به گونة شگفت انگيز در عرصه هاي سياسي و نظامي با پاکستان نزديک شده و در قبال افغانستان و حمايت هاي شان از گروه هاي هراس افگن در اين کشور به توافق رسيده اند.

دولت و ارتش پاکستان در سال 2001 ميلادي در جنگ امريکا عليه تروريزم در خدمت نيرو هاي ايتلاف به رهبري امريکا قرار گرفت. چندين پايگاه نظامي دريايي و زميني را در اختيار ارتش امريکا قرار داد تا رژيم طالبان در افغانستان سرنگون شود.

با گذشت زمان، اما حلقات مشخص در ارتش و رژيم پاکستان حمايت هاي شان را از طالبان فراري در خاک پاکستان آغاز کردند و اين پشتيباني ها با گذشت هر روز بيشتر و بيشتر شد.

اکنون روسيه؛ رقيب و دشمن ديرينة امريکا که فرصت ضربه زدن به منافع امريکا را در افغانستان مناسب ديده است، با استفاده از گروه هاي هراس افگن مثل طالبان و رژيم پاکستان تلاش هايش را بيشتر نموده تا از رقيب ديرينة خود (امريکا) انتقام بگيرد.

اين جا به وضاحت ديده مي شود که روسيه مي خواهد پاکستان و طالبان را در جنگ نيابتي اش عليه ايالات متحدة امريکا در افغانستان استعمال نمايد.

طبيعي است که رژيم پاکستان نيز در پي منافع و تطبيق عمق استراتيژيک خود در افغانستان مي باشد، اما اگر پاکستان را در عملي ساختن عمق استراتيژيک اش در افغانستان هر کشوري کمک کند، حکومت پاکستان آن را لبيک خواهد گفت، حتا اگر اين کمک کننده کشوري باشد که در گذشته با هم روابط خوبي نداشته باشند.

آنگونه که رهبر جماعت اسلامي پاکستان ادعا دارد، پاکستان در 50 سال اخير هميشه در جنگ هاي نيابتي استعمال شده، حرف ميان تهي نيست. در اواسط دهة 80 ميلادي زماني که اتحاد جماهير شوروي به افغانستان لشکر کشي نمود، رژيم پاکستان در کنار غرب در برابر اتحاد جماهير شوروي ايستاد و با عنوان نمودن شعار (جهاد افغانستان، دفاع پاکستان) گروه هاي مختلف جهادي را که بيشتر آنان مردمان قبايلي بودند؛ در برابر ارتش سرخ شوروي بسيج نمود، اما اکنون 40 سال بعد معادله را معکوس نموده؛ همان نيروهاي قبايلي را به حمايت از روسيه در برابر امريکايي ها بسيج مي نمايد.

روسيه پاکستان را در جنگ نيابتي در برابر غرب استعمال مي کند، پاکستان هم باشنده‌گان قبايلي را در امتداد مرز بين افغانستان و پاکستان و گاهي هم هردو کشور( روسيه و پاکستان) مشترکاً از گروه طالبان به عنوان سربازان اجير در برابر غرب استفاده مي نمايند.

حمايت هاي روسيه از طالبان تا آنجا رسيده است که روز گذشته ضمير کابلوف، نمايندة ويژة روسيه در امور افغانستان؛ از موقف طالبان که گفته اند بايد تمام نيرو هاي خارجي از افغانستان بيرون شوند، حمايت نمود و اين خواست طالبان را منطقي عنوان نموده است.

پيش از اين در سال هاي 2014 و 2015 براي نخستين بار چندين مرتبه تمرينات نظامي مشترک روسيه و پاکستان در آب هاي گرم انجام شد و در ماه مارچ 2017 جنرال اسراکوف سرگي يوريوچ، معاون ستاد ارتش روسيه به وزيرستان شمالي و جنوبي پاکستان سفر کرد و در اين سفر جنرال نذير احمد کورکماندر پشاور از او پذيرايي نمود. اين که جنرال روسي چرا وزيرستان شمالي و جنوبي را در پاکستان انتخاب کرد که به آنجا سفر نمايد، قابل مکث است.

ديده شود سلسلة اين جنگ هاي نيابتي تا کجا ادامه خواهد يافت و تا چه زماني اين مردمان کم سواد و فقير در معادلات بين المللي استعمال قدرت هاي کلان خواهند شد.

محمد صابر فهيم

Advertisements